Ереван, 4 мај 2026 — Повеќе од 40 европски лидери се собраа во главниот град на Ерменија на Самитот на Европската политичка заедница (European Political Community), придружен со првиот Самит ЕУ–Ерменија, со фокус на безбедноста, војната во Украина и зајакнувањето на европската координација во услови на продолжена руска агресија.
На самитот учествува и претседателот на Украина Володимир Зеленски, кој во рамките на координациските состаноци со европските партнери ги истакна трите клучни приоритети на Украина: достоинствен крај на војната, забрзување на европската финансиска поддршка и засилување на противвоздушната одбрана.
Самитот во Ереван е платформа за координација на политички, безбедносни и економски одлуки во време на војна. Лидерите разговараа за продолжување на воената и финансиската помош за Украина, како и за справување со хибридни закани, вклучително дезинформации и сајбер напади поврзани со руското влијание.
Западен Балкан на масата со Европа
Особено значајно е што на самитот се присутни сите лидери од Западен Балкан. Нивното учество покажува дека регионот е целосно вклучен во европските безбедносни и политички разговори, заедно со Европската унија, НАТО и клучните западни партнери.
Аналитичарите оценуваат дека ова е јасен сигнал: Западен Балкан повеќе не е периферија, туку дел од европската стратешка архитектура. Војната во Украина не е „источен проблем“, туку фактор што директно ја обликува безбедноста и иднината на регионот. Прашањето е дали балканските политички елити навистина го разбираат тоа.
Солидарност со Украина: Координација на највисоко ниво
Во рамките на самитот, Зеленски одржа билатерални средби со повеќе европски лидери, додека паралелно се одвиваше поширока координација со претставници на Европската унија, НАТО и партнерските земји.
Клучна тема беше обезбедувањето на долгорочна поддршка за Украина, особено во пресрет на следната зима и континуираните напади врз енергетската инфраструктура. Европскиот пакет за поддршка во износ од околу 90 милијарди евра се смета за централна алатка за стабилизација на украинската економија и одржување на државните функции во услови на војна.
Поширок геополитички контекст
Покрај Украина, на агендата беа и прашања за регионалната стабилност во Јужен Кавказ, како и односите меѓу Ерменија и Европската унија. Одржувањето на самитот во Ереван се оценува како значаен геополитички сигнал за продлабочување на врските меѓу европските институции и Ерменија, земја во која сè уште има руска воена база. Ова дополнително ја нагласува сложеноста на геополитичката позиција на Ерменија, која со децении беше дел од руската безбедносна орбита. Во услови на намалена доверба во Москва, особено по конфликтите во Нагорно-Карабах, Ереван сè поотворено бара алтернативни партнерства.
Самитот исто така ја потврдува тенденцијата на сè поинтензивна европска координација во услови на зголемени безбедносни предизвици, при што Украина останува централна точка на политичката и безбедносната агенда на континентот.
ЦМ Деск
