Унгарија одлучи дека земјата ќе се повлече од Меѓународниот кривичен суд (МКС), соопшти владата во четвртокот, набргу откако израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху пристигна во земјата во државна посета, пренесува Еуроњуз.
„Владата ќе иницира процедура за повлекување во четврток, во согласност со уставната и меѓународната правна рамка“, изјави Гергели Гуљаш, шеф на кабинетот на унгарскиот премиер Виктор Орбан.
Унгарија е основачка членка на МКС, кој брои 125 земји-членки и ќе биде првата земја на Европската унија што ќе се повлече од него.
МКС беше „иницијатива за почитување“, изјави шефот на кабинетот на Орбан Гергели Гуљас за унгарската државна новинска агенција МТИ, но додаде дека отстапил од својата првична цел и станал политичко тело, пренесува Би-би-си.
Тој рече дека налогот издаден против Нетанјаху е неприфатлив и дека владата не сака повеќе да учествува во работата на судот. Парламентот на Унгарија никогаш не го прогласил статутот на МКС, така што тој не е дел од законот на земјата, додаде Гуљас.
Израел во меѓувреме му се заблагодари на Орбан за неговиот „јасен и силен морален став покрај Израел“, напиша министерот за надворешни работи Гидеон Саар на X.
Таканаречениот „Меѓународен кривичен суд“ го загуби моралниот авторитет откако ги погази основните принципи на меѓународното право во својата желба да му наштети на правото на Израел на самоодбрана“, додаде Саар.
САД, Русија, Кина и Северна Кореја се меѓу државите кои не се дел од МКС и затоа не ја признаваат неговата јурисдикција.
Израел, исто така, не е дел од договорот, но МКС во 2021 година пресуди дека има јурисдикција над окупираниот Западен Брег, Источен Ерусалим и Газа, бидејќи генералниот секретар на ОН прифати дека Палестинците се членки.
Унгарија сега треба да испрати писмено известување до генералниот секретар на ОН да го напушти договорот, а повлекувањето ќе стапи на сила една година подоцна, според член 127 од Римскиот статут.
Откако беше издаден налогот, унгарските власти треба технички да го уапсат Нетанјаху и да го предадат на судот во Хаг, иако земјите-членки не секогаш избираат да ги спроведуваат налозите на МКС.
Во Европа, некои земји-членки на МКС рекоа дека ќе го уапсат израелскиот лидер доколку стапне во нивната земја, додека други, како Германија, најавија дека нема да биде приведен доколку ја посети.
Белата куќа соопшти дека САД ја отфрлиле одлуката на МКС и Нетанјаху ја посети земјата откако беше издаден налогот во ноември. Неговата посета на Унгарија го означува првото патување на Нетанјаху во Европа од тогаш.
Унгарскиот министер за одбрана Кристоф Салај-Бобровницки во средата вечерта го пречека Нетанјаху на асфалтот на аеродромот во Будимпешта, поздравувајќи го во земјата.
Ројтерс Унгарскиот премиер Виктор Орбан и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху шетаат на црвениот тепих за време на церемонијата за пречек во дворот на лавот во БудимпештаРојтерс
Израел се жали на налозите за апсење на Нетанјаху и поранешниот министер за одбрана Јоав Галант и остро ги отфрла обвинувањата. Тоа и го негира авторитетот на МКС и легитимноста на налозите.
Нетанјаху тогаш рече дека тоа е „црн ден во историјата на човештвото“ и дека МКС станал „непријател на човештвото“.
„Тоа е антисемитски чекор кој има една цел – да ме одврати, да не одврати од нашето природно право да се браниме од непријателите кои се обидуваат да не уништат“, рече тој.
Во истата пресуда, судиите на МКС издадоа и налог против воениот командант на Хамас Мохамед Деиф, за кого Израел вели дека е мртов.
Посетата доаѓа откако Израел објави дека ја проширува својата офанзива во Газа и воспоставува нов воен коридор за да изврши притисок врз Хамас, бидејќи беа пријавени смртоносни израелски напади низ палестинската територија.
Војната во Газа беше предизвикана од смртоносните напади на Хамас врз јужен Израел на 7 октомври 2023 година, во кои загинаа околу 1.200 луѓе и доведоа до одведување на 251 заложник во Газа. Оттогаш, повеќе од 50.000 Палестинци се убиени, соопштија палестинските здравствени власти.
Д. Мишев
