Рускиот воздушен напад во кој наводно загинале 47 цивили во украинскиот град Чернихив може да претставува воено злосторство, соопшти денеска (9 март) Амнести интернешнал по истрагата за нападот.
Според спроведената истрага, околу 12.15 часот во четвртокот на 3 март, малиот јавен плоштад помеѓу улиците Виачеслава Чорновола и Крухова во Чернихив беше погоден од повеќе бомби, убивајќи цивили и сериозно оштетувајќи ги околните згради.
Врз основа на новите интервјуа и верификацијата и анализата на видео доказите, тимот за одговор на кризи на Амнести интернешнал заклучи дека нападот најверојатно бил руски воздушен напад во кој биле користени најмалку осум ненаведувани воздушни бомби – познати како „неми бомби“.
Ова беше безмилосен, неселективен напад врз луѓето додека тие ја извршуваа својата секојдневна работа во нивните домови, улици и продавници, изјави Џоан Маринер, директорка за одговор на кризи на Амнести интернешенел
„Воздушниот напад што ги погоди улиците на Чернихив ја шокира совеста. Ова беше безмилосен, неселективен напад врз луѓето додека тие ја извршуваа нивната секојдневна работа во нивните домови, улици и продавници“, рече Џоан Маринер, директорка за одговор на кризи на Амнести интернешенел.
„Овој шокантен напад е еден од најсмртоносните што ги преживеал народот на Украина. Обвинителот на Меѓународниот кривичен суд треба да го истражи овој воздушен напад како воено злосторство. Одговорните за таквите злосторства мора да бидат изведени пред лицето на правдата, а жртвите и нивните семејства мора да добијат целосна репарација“.
Регионалната управа на Чернихив извести дека во нападот загинале 47 лица (38 мажи и девет жени). Потврдената снимка од нападот покажува како осум муниции се фрлаат блиску едноподруго и паѓаат во линија, како што е типично во бомбардирањето.
Амнести интернешенел не беше во можност да идентификува легитимна воена цел на, или блиску до местото на нападот. Сателитските снимки од 28 февруари покажуваат редица луѓе надвор од зградата што беше погодена од штрајкот. Врз основа на овие слики и сведоштва собрани од сведоци, Амнести интернешенел верува дека мнозинството жртви чекале во ред за храна кога проектилите го погодиле.
„Се е уништено“
Кога се појавиле бомбите, Алина, 21-годишна студентка, била во нејзиниот дом на блиската улица Ивана Бохуна со своето семејство.
„Сè е уништено“, изјави таа за Амнести интернешенел: „Слушнав многу, многу гласно зуење и почувствував дека нашата зграда се тресе. Како да ни се надува станот… И после две секунди слушнав како прозорците се издувани во дворот. Нашата зграда многу се потресе; Мислев дека нема да останат ѕидови.
„Кога го слушнав зуењето, ја повикав баба ми во ходникот со мене. Легнавме на земја и веројатно тоа не спаси“.
Родителите на Алина биле на улица кога се случила експлозијата и го преживеале нападот.
Таа додаде: „Во (блиската) жолта зграда имаше ред за леб, и таму сакаа да одат… Не се сеќавам дали беше мајка ми или татко ми, еден од нив рече: „Не редот е предолг, ајде да одиме.“ И така си заминаа. Луѓето кои беа во таа линија повеќе ги нема“.
Јулија Матвиенко, 33-годишна мајка на три деца, била дома со своите деца, исто така на улицата Ивана Бохуна, кога се случил нападот.
Таа претрпела повреда на главата, како што изјавила за Амнести интернешенел:
„Одев по ходникот и не влегов во кујната кога одеднаш се оглушив – не разбрав што се случува.
„Сè почна наеднаш да се распаѓа и да паѓа. Децата врескаа. Неколку секунди како да владееше тишина и времето застана. Потоа ги извлеков моите деца од под урнатините. По мене течеше крв, а јас ги извлеков децата.
„Сè беше уништено, а вратата (на нивната зграда) беше исфрлена. Ниту еден прозорец не остана, а некои балкони беа целосно откорнати. На децата нема гребнатинка. Тоа е чудо… (имаше) само мојата крв на нив“.
На снимката од ударот од камерата, муницијата што паѓа е видлива и може да се слушне звукот на, најверојатно, ниско брзо поминување на авион, што е во согласност со тактиката на изведување на удар од овој тип. Фрлањето неводени бомби во населени места ја прекршува забраната за извршување неселективни напади. Таквите бомби имаат ефекти на широк простор и се многу помалку прецизни од муницијата со прецизно наведување.
Проверка на лабораторија за кризни докази на Амнести интернешенел
Лабораторијата за кризни докази на Амнести интернешенел ги потврди снимките од последиците од ударот што покажаа оштетувања на зградите и телата на улицата. Снимките од Државната служба за вонредни состојби на Украина, исто така, покажаа штета и напори за спасување.
Други потврдени видеа од последиците покажуваат широко распространето уништување и најмалку еден карактеристичен кратер од бомба, со големина што е во согласност со површинската ударна муниција од приближно 500 килограми.
Друга потврдена содржина од друга локација за воздушен напад во Украина покажува ненаведувана „нема бомба“ FAB-500 M62, показател за типичното борбено оптоварување во тековните руски операции.
„Сите држави треба да соработуваат со МКС и со новата истражна комисија формирана од Советот за човекови права на ОН за да помогнат да се обезбеди одговорност за тешки прекршувања и злосторства како што е овој напад. Жртвите на овој конфликт мора да имаат правда“, рече Џоан Маринер.
Амнести интернешенел претходно повика да се почитуваат меѓународното хуманитарно право и универзалната декларација за човекови права од сите страни, во конфликтот додекатрае војната во Украина.
Превод Д.М.
