ЕУ започна нова фаза на забрзување на политиката на проширување, организирајќи четири меѓувладини конференции во еден ден, потег што дипломатите го оценија како најголем еднодневен исчекор во процесот во последните две децении. Црна Гора дополнително напредува со затворање на нови преговарачки поглавја, Украина и Молдавија отворија нов кластер во пристапните преговори, а Албанија продолжува со отворање и затворање поглавја.
Во исто време, Северна Македонија останува блокирана пред отворањето на првиот кластер. Иако техничкиот скрининг е завршен, процесот е условен со уставните измени и со нерешениот спор со Бугарија, додека македонските власти бараат гаранции дека нема да има нови билатерални блокади во текот на преговорите.
Новата динамика на проширувањето е поттикната пред сè од променетата безбедносна состојба во Европа по руската агресија врз Украина, при што проширувањето сè повеќе се третира како геостратешка, а не само реформска политика. Сепак, ЕУ останува доследна дека напредокот на секоја земја ќе зависи од исполнувањето на критериумите за владеење на правото, демократските стандарди и политичкиот консензус.
Политиката на проширување повторно стана еден од главните приоритети на Европската Унија по 2022 година. Војната во Украина ја промени стратешката перспектива на Брисел, при што интеграцијата на земјите од Западен Балкан, Украина и Молдавија се смета за инвестиција во европската безбедност и стабилност.
Македонија доби статус на кандидат уште во 2005 година, но пристапниот процес беше повеќепати блокиран – прво поради спорот со Грција, а потоа поради бугарското вето. По усвојувањето на т.н. француски предлог во 2022 година започна скрининг-процесот, но отворањето на првиот кластерзависи од уставните измени.
Во меѓувреме, Црна Гора останува најнапредниот кандидат, Албанија бележи забрзано отворање на поглавјата, а Украина и Молдавија, и покрај воените и политичките предизвици, добиваат силна политичка поддршка од ЕУ како дел од пошироката стратегија за европска безбедност.
ЦИВИЛ Медиа Деск













