Новата унгарска влада предводена од премиерот Петер Маѓар започна институционална истрага за заемот од една милијарда евра што државната Ексимбанка ѝ го одобри на Северна Македонија за време на претходната влада на Виктор Орбан. Според Маѓар, предмет на проверка се условите под кои бил одобрен кредитот, економската оправданост на трансакцијата и можната злоупотреба на државни средства.
Премиерот Петер Маѓар соопшти дека Министерството за економија и енергетика поднело пријави за четири случаи поврзани со работењето на државната Ексимбанка. Еден од нив се однесува на кредитот од една милијарда евра за Северна Македонија, кој според новата влада бил одобрен под значително поповолни услови од оние што важеле за унгарските компании или за задолжувањето на самата унгарска држава.
Според информациите објавени од унгарските медиуми, заемот бил одобрен со фиксна каматна стапка од 3,25 проценти, рок на отплата од 15 години и тригодишен грејс-период, при што ризикот бил целосно покриен со државна гаранција.
Маѓар тврди дека поради разликата меѓу оваа каматна стапка и цената по која Унгарија се задолжувала на финансиските пазари, товарот за унгарскиот буџет може да надмине 90 милијарди форинти (околу 248 милиони евра). Тој изјави дека постои сомневање оти средства наменети за поддршка на унгарските компании биле искористени за зајакнување на странски политички сојузници. Овие наводи засега претставуваат став на унгарската влада и не се потврдени со судска постапка.
Отворањето на истрагата предизвика политички реакции и во Северна Македонија. Опозициската СДСМ оцени дека истрагата може да отвори прашања за начинот на кој бил договорен кредитот и побара целосна транспарентност околу аранжманот.
Од друга страна, Владата претходно тврдеше дека заемот претставува поволен финансиски инструмент за поддршка на локалните самоуправи и домашната економија, нагласувајќи дека условите биле поповолни од комерцијалните кредити достапни на меѓународните пазари.
Петер Маѓар нагласи дека владата нема да носи заклучоци за евентуална кривична одговорност, туку дека материјалите се доставени до надлежните истражни органи, кои треба да утврдат дали при одобрувањето на кредитот имало злоупотреба на службената положба, несовесно управување со државни средства или други незаконитости. Засега не се соопштени рокови за завршување на постапката.
Б. Ј.
