пишува: ВОЈО МАНЕВСКИ
Есенва штипјани повторно со изборни теми. Треба да избираат градоначалник што ќе ја врши функцијата девет месеци. Кој ќе влезе во изборната трка засега е само тема за разговор. Најдоцна следната сабота ќе ги знаеме имињата на кандидатите за градоначалник на Штип, како што е словото на законот.
Секако, го знаеме името на независниот кандидат за градоначалник, а тоа e г. Трајче Митев, засега единствен сигурен кандидат. А, партиите сè уште калкулираат со објавување на имињата на кандидатите. Се чини дека нивните стратегии сѐ – прво да го видиме противничкиот кандидат.
Дали ќе има кандидати и од други партии, сè уште не е познато. Ќе учествува ли Левица со свој кандидат? Ќе учествуваат ли со свои кандидати вонпарламентарните партии, или ќе ги повикаат своите поддржувачи да гласаат за друг кандидат? За одговор на овие дилеми штипјани треба да почекаат до крајот на следната недела.
Информациите што доаѓаат од партиите се во функција на кампањата. Голема е веројатноста дека ВМРО-ДПМНЕ ќе оди со сегашниот претседател на општинскиот комитет и пратеник Иван Јорданов. Според претседателот на партијата, нему ќе му помага поранешниот градоначалник Захариев иако ни тоа не е сосема јасно како ќе изгледа сето тоа. За нив Мицкоски рече дека се добитната комбинација и со големи способности и визии.
Ќе биде интересно да се види како ќе изгледаат плакатите со два лика, еден е кандидат, а другиот е поддржувач. Од СДСМ, се чини дека ќе проценуваат до последен момент кој кандидат ќе победи на изборите. И тука се споменуваат две имиња, но сѐ уште немаме веродостојни податоци. Изгледа и во тоа има скриени стратегии, поврзани со одржување на изборите.
Нешто друго е темата во последните два дена, по интервјуто на претседателот на партијата Христијан Мицкоски. Тој вели дека во услови кога повеќе од 800 граѓани се заразени од корона во еден ден, одржувањето на изборите е неодговорно за здравјето на граѓаните. Веќе имаме низа толкувања за тоа што значи неговата изјава. Ќе ги бојкотира ли изборите ВМРО-ДПМНЕ и како тоа ќе го стори?
Забележливо е дека оваа вест не ги извади штипјани од колосекот на секојдневието. Изборите како тема не се на прво место во разговорите. Темите поврзани со маските, изолациите, неизвесноста околу корона болеста сѐ далеку поактуелни. Партиските теми се застапени во разговорите на членовите на партиите. Постарите граѓани носат маски и почесто зборуваат за можните кандидати. Младите не носат маски и ретко кој од нив и знае дека треба да има избори. Кога се спомене дека ќе се гласа на 13 декември следуваат искривени лица и прашање: Пак ли ќе гласаме, па нели гласавме пред три месеци?
Но, како би изгледале изборите ако навистина не учествува ВМРО-ДПМНЕ? На 7 ноември ДИК ќе ја заклучи кандидатската листа и процедурата ќе започне. Кампањата ќе почне на 22 ноември и ќе трае до 11 декември Со тоа, законитоста на изборите е запазена.
Доколку ВМРО-ДПМНЕ го пријави својот кандидат и се повлече за време на кампањата, наведувајќи ги веќе објавените причини, изборите ќе се одржат, на избирачкото ливче ќе стои името на нивниот кандидат, а граѓаните ќе можат да гласаат за него на гласачките места. Доколку се одлучат воопшто да не излегуваат со свој кандидат, ќе мора да изнесат сериозни причини за да бараат одложување на изборите. Законски услови за таква постапка нема, но кога се работи за меѓупартиски договарања навикнати сме на разни решенија. Неуставни, незаконски, ама партиско политичките договори се најважни. Ако не се договорат, изборите ќе се одржат без нивниот кандидат.
Разбирливо е дека политичкиот кредибилитет на избраниот градоначалник ќе се намали доколку опозицијата не учествува на изборите. Во случај на неучество на ВМРО-ДПМНЕ на изборите, секако ќе следува апстиненција на нивните членови и симпатизери и ќе се наметне друг проблем.
Законот вели дека за легитимноста на изборите треба да учествува една третина од запишаните граѓани во избирачкиот список. Во овој случај, тоа значи дека околу 14 илјади граѓани треба да излезат на гласање. Ако ја споредиме таа бројка со резултатите од последните парламентарни избори, кога двете партии освоија по нешто над 10 илјади гласови, се појавува недостаток од 4 илјади гласови. Се разбира, локалните избори имаат свои карактеристики и одѕивот е поголем, но прагот за легални и легитимни избори ќе биде прва задача на партиите што ќе учествуваат на изборите за градоначалник.
Се чини дека овие избори за градоначалник со мандат од 9 месеци ќе имаат политички последици за целата земја. Доколку изборите завршат според првите две сценарија, ВМРО ќе го користи изговорот дека имале нееднакви услови и нема да го признаат резултатот. Колку тоа ќе помогне во внатрепартиските разврски на судирите ќе зависи од партиската номенклатура и авторитетот на членовите што сакаат промена на претседателот.
Во секој случај, судирот ќе биде под висок тон и температура. СДСМ ќе си добие градоначалник кој ќе ја води Општината до следните локални избори и на нив ќе учествува од позиција на власт, што е предност на која опозицијата мора да смета. Ако се договорат партиите и изборите се одложат, тогаш вршителот на должноста градоначалник може да ја продолжи својата функција до март. Што ќе се понуди како законско решение тогаш, тешко е да се претпостави.
Засега, сите три сценарија сѐ во игра.
Сите права се задржани. ЛИНК: Услови за користење, авторски права и заштита на приватноста. Тесктот е личен став на Авторот.
