Американскиот претседател Доналд Трамп го прослави 100-от ден од својот втор мандат со говор во стилот на кампањата, во кој ги фалеше своите достигнувања и ги напаѓаше политичките противници.
Поздравувајќи ја она што го нарече „револуција на здравиот разум“, тој им рече на толпата поддржувачи во Мичиген дека го користи своето претседателствување за да донесе „длабоки промени“.
Трамп го искористи митингот во Мичиген за да го одбележи она што тој го нарече „најуспешните први 100 дена од која било администрација во историјата на нашата земја, според многу, многу луѓе“, истакнувајќи ги своите напори за справување со нелегалната имиграција, за враќање на работните места во САД и за ставање крај на она што го нарече „кошмарот на инфлацијата“.
Би-би-си Verify ги разгледа некои од главните тврдења од неговиот говор.
Дали цените на бензинот се „многу“ намалени?
Трамп рече дека „цените на бензинот се многу намалени“ откако ја презеде функцијата.
На 29 април, просечната цена за галон „обичен“ бензин низ САД чинеше 3,16 долари, според податоците од Американската автомобилска асоцијација (AAA).
Тоа е малку повеќе од 3,125 долари регистрирани од AAA на денот кога Трамп влезе во Белата куќа.
Во својот говор, тој додаде дека цените на бензинот „штотуку достигнаа 1,98 долари во многу држави“.
Ова е тврдење што го изнесе неколку пати, но не можеме да најдеме докази за толку ниски цени.
Според AAA, од 29 април, ниту една држава немаше просечна цена на бензинот пониска од 2,67 долари
Дали цените на јајцата се намалени за 87%?
Американскиот претседател, исто така, зборуваше за цената на јајцата – загриженост за многу американски потрошувачи поради тековната епидемија на птичји грип – и рече:
„Откако ја презедов функцијата, цената на јајцата е намалена за 87%.“
Ова тврдење е лажно.
Просечната национална цена за потрошувачите на дузина големи јајца од класа А кога Трамп ја презеде функцијата во јануари беше околу 4,95 долари.
Ова се искачи на рекордно високо ниво од околу 6,23 долари по дузина во март, според најновите достапни бројки.
Белата куќа ги посочи цените на јајцата на големо како доказ за подобрување. Цените на големо се намалија откако Трамп ја презеде функцијата, но за околу 52% – од 6,55 долари за дузина големи бели јајца во јануари на 3,15 долари во изминатата недела, според Министерството за земјоделство на САД.
Дали нелегалните граничните премини се најниски досега?
Трамп долго зборуваше за своите напори за справување со нелегалната имиграција – клучно прашање од кампањата на минатогодишните избори.
„Два месеци по ред, поставивме рекорди на сите времиња за најмал број нелегални гранични премини досега регистрирани“, тврди тој.
Ова тврдење е поткрепено со најновите месечни бројки за „средби“ со нелегални мигранти регистрирани од службениците на границата меѓу САД и Мексико.
Во март, таму имаше 7.181 средби со мигранти, а во февруари имаше 8.346.
Ова се најниските бројки откако започнаа овие месечни евиденции во 2000 година.
За споредба, минатата година под претседателот Бајден имаше околу 140.000 средби на оваа граница во секој од тие месеци.
Во неговиот мандат имаше рекорден број на гранични преминувања, кои потоа се намалија кон крајот на неговото претседателствување.
Тинк-тенкот Институт за миграциска политика ги проучуваше месечните просеци на годишните бројки достапни пред 2000 година и вели дека нелегалните гранични преминувања оваа година се најниски од крајот на 1960-тите, а не најниски за „сите времиња“.
Дали ДОГЕ заштеди 150 милијарди долари?
Претседателот Трамп ја пофали работата на Елон Маск во Одделот за владина ефикасност (ДОГЕ) велејќи:
„Тие заштедија над 150 милијарди долари на отпад, измама и злоупотреба“.
ДОГЕ, советодавно тело, објавува вкупен број на проценети заштеди на својата веб-страница – последниот пат кога страницата беше ажурирана на 20 април беше 160 милијарди долари.
Сепак, помалку од 40% од оваа бројка е поделена на индивидуални заштеди – што вклучува откажување на владини договори, грантови и договори за закуп.
Анализата на BBC Verify покажа дека само околу половина од овие детални заштеди имале врска до документ или друга форма на доказ.
Графикон што ги споредува првичните ветувања дадени од Елон Маск со моментално тврдените заштеди на ДОГЕ – наведени се првично ветени 2 трилиони долари, ревидирано ветување од 1 трилион долари, моментално проценети заштеди од 160 милијарди долари, 61,5 милијарди долари детални заштеди, заштеди од 32,5 милијарди долари со прикачена сметка.
ДОГЕ вели дека работи на прикачување на сите сметки на „сварлив и транспарентен начин“.
Федералните експерти за договори со кои разговаравме, исто така, поставија прашања за најголемите тврдени заштеди на ДОГЕ и рекоа дека некои биле преценети.
Колку работни места создаде администрацијата на Трамп?
Трамп рече: „За три месеци создадовме 350.000 работни места“. Ова тврдење е поткрепено со официјални бројки.
Во текот на првите два полни месеци од мандатот на Трамп, па сè до март (најновите достапни податоци), се создадени 345.000 работни места, според Бирото за статистика на трудот на САД.
Сепак, во истиот период минатата година, под водство на претседателот Бајден беа создадени 468.000 работни места.
Трамп исто така рече: „За прв пат во поново време, зголемувањето на работните места за американските државјани сега ги надминува зголемувањето на работните места за странските работници“.
Вистина е дека во текот на првите два полни месеци од мандатот на претседателот Трамп се создадени повеќе работни места за домашни работници отколку за работници родени во странство.
Но, истото се случи и помеѓу февруари и април минатата година под водство на претседателот Бајден.
Д. Мишев
