Иранските групи за човекови права ги повикуваат европратениците и европските влади да го ескалираат прашањето за малтретирањето на политичките затвореници од страна на Техеран, тврдејќи дека репресијата врз внатрешните неистомисленици мора да биде на дневен ред во сите разговори за идните односи меѓу Европа и Иран, пишува Гардијан.
Се чини дека иранското министерство за надворешни работи не брза да организира понатамошни разговори со западот без јасни гаранции од САД дека нема повторно да биде нападнат.
Абас Арагчи, министерот за надворешни работи, отпатува во Кина во понеделник на самит меѓу министрите за надворешни работи во Шангај, имплицирајќи дека разговорите со САД не се неизбежни.
Портпаролот на иранското министерство за надворешни работи, Есмаил Багаеи, во понеделник го бранеше принципот на идните преговори, но рече: „Нема да влеземе во таков процес сè додека не бидеме сигурни во ефикасноста на дипломатијата и процесот на преговори“.
Но, иранските групи за човекови права велат дека Техеран го искористил одложувањето за да дејствува против оние на кои долго време се спротивставувал, ослабувајќи ги групите што бараат национално единство, се наведува во статијата на Гардијан.
Во Иран се води дебата дали порастот на патриотизмот создаден од израелските напади, кои започнаа на 12 јуни, може да се поттикне со ослободување на политички затвореници и ублажување на дел од смртните казни.
Дури 60 политички затвореници се наведени за егзекуција. Но, постојат широко распространети загрижености за понатамошна репресија, бидејќи безбедносните сили го елиминираат политичкото несогласување со шпионажа. Вниманието е фокусирано на судбината на петмина курдски мажи, особено Резгар Бабамири, земјоделец кој беше уапсен во 2023 година во врска со протестите „жени, живот, слобода“ по смртта на Махса Амини. Тој се соочи со обвиненија и во кривичниот и во револуционерниот суд.
Сепак, иранскиот револуционерен суд го осуди и на 15 години затвор за соработка со Мосад и поседување уред „Старлинк“. Неговата ситуација драматично ескалираше кога, на местото на изрекувањето на пресудата, ненадејно беше подигнато ново и тешко обвинение – заговор за атентат врз врховниот лидер, Али Хамнеи – обвинение кое отсуствуваше од сите претходни истраги и судски рочишта.
Норвешкиот министер за надворешни работи, Андреас Кравик, изјави дека е запознаен со случајот Бабамири од локалните невладини организации и се спротивставува на смртната казна во сите околности – порака што редовно се пренесува како дел од дијалогот на Норвешка со Иран.
Норвешка, исто така, ги осуди израелските напади врз иранските нуклеарни постројки.
Репутацијата на Министерството за разузнавање настрада откако Израел успеа толку целосно да ја пробие безбедноста на Иран што беше во можност да бомбардира таен состанок на Врховниот совет за национална безбедност, повредувајќи го претседателот Масуд Пезешкијан.
Според Гардијан, изгледите за пробив во разговорите со САД остануваат нејасни откако двата состанока меѓу Бенјамин Нетанјаху и Доналд Трамп завршија без никаква јавна резолуција за тоа како да се справи со безбедносната закана што ја претставува Иран. Нетанјаху упати ново барање дека на Иран не треба да му се дозволи да поседува ракети со дострел поголем од 300 милји (480 км).
Д. Т.
