Неколку меѓународни организации за слобода на медиумите и слободата на изразување, во отвореното писмо до министерот за внатрешни работи, Панче Тошковски и претседателот на ВМРО ДПМНЕ Христијан Мицкоски, потпишано од Европскиот центар за слобода на печатот и медиумите (ECPMF), Европската федерација на новинари (EFJ), OBC Transeuropa (OBCT), Меѓународниот институт за печат (IPI), Комитетот за заштита на новинарите (CPJ) и Мрежата за безбедност на новинарите во која членуваат шест новинарски здруженија од регионот, ја изразуваат својата сериозна загриженост за малтретирањето на истакнатиот новинар Фуркан Салиу и неговите колеги, вклучително и неговото приведување на 7 април во Средно Коњаре, во општина Петровец.
Во отвореното писмо се вели дека полицијата инволвирана во конкретниот инцидент тврди дека биле нападнати од Салиу и уште еден маж додека се обидувале да спречат тепачка меѓу фудбалски навивачи. Салиу го негира ова тврдење. Во изјавата новинарот објаснил дека ги снимал полицајците на фудбалски натпревар кога почнале да тепаат невино момче. Полицијата се обидела да му го одземе телефонот на новинарот пред да го приведат. На снимката од инцидентот може да се види дека Салиу вели дека не може да дише додека полицијата го држи на земја.
Новинарот е информиран и дека наводно се избришани три минути снимки од инцидентот од видео надзорот. Доколку се потврди, ова би претставувало загрижувачки случај на мешање со докази за напад врз новинарот.
Понатаму во писмото се вели дека неговото притворање се гледа како сериозен напад врз слободата на печатот и бесрамен обид да се заплаши и притисне новинар кој работи целосно во рамките на неговите права.
Иако го поздравуваме неговото последователно ослободување, остануваме загрижени за инцидентот и ќе продолжиме внимателно да ја следиме ситуацијата, се вели во писмото и се додава: Жалиме што беше отфрлена претставка против полициски службеници од Здружението на новинарите на Македонија (ЗНМ) и Самостојниот синдикат на новинари и медиумски работници (ССНМ) од страна на Одделението за внатрешна контрола, криминалистички истраги и професионални стандарди на Министерството за Внатрешни работи. МФРР понуди правна поддршка за покривање на хонорарите на адвокатот на новинарот.
Одлуката за приведување на Салиу и последователните обвинувања за напад претставуваат длабоко загрижувачко таргетирање на новинарот. Мисијата за откривање факти за слободата на печатот во Северна Македонија во 2023 година забележа кревок напредок постигнат во земјата во последниве години во однос на слободата на печатот, но сепак подвлече неколку системски закани со кои се соочува независното новинарство. Особено, делегацијата на мисијата забележа загрижувачки неодамнешен тренд на политичари кои користат омаловажувачки и непријателски јазик кон новинарите со мала или никаква одговорност. Овој наод е особено свесен со оглед на коментарите на министерот за внатрешни работи Панче Тошковски за случајот. На 7 април, министерот Тошковски ги повика политичките партии, здруженија, синдикати и сите други релевантни групи да се воздржат од давање изјави за случајот. Меѓутоа, во истата објава на Фејсбук, министерот јавно го коментираше случајот, тврдејќи дека Салиу нападнал полицаец, што на крајот довело до негово апсење. Еден ден подоцна, на прес-конференција одржана на 08 април, министерот Тошковски тврдеше дека видел видео снимка на која Салиу попречува или потенцијално напаѓа полицаец. Кога Салиу побарал од министерот Тошковски повеќе информации за ова, тој одбил да се ангажира, наместо тоа, го отфрлил прашањето и го испитал Салиу за огненото оружје најдено во неговиот автомобил – кое има дозвола да го носи. висока политичка личност да биде крајно проблематична. Коментарите на министерот Тошковски за Салиу и случајот – пред да се спроведе официјална истрага – може да извршат прекумерен притисок врз полицијата која го истражува случајот. Коментарите дополнително ќе стават мета на грбот на новинарот со дополнително циркулирање на тврдења дека тој нападнал полицаец, што Салиу категорично го негира.
Организации за слобода на медиумите и слободата на изразување кои стојат зад отвореното писмо апелираат министерот за внатрешни работи Панче Тошковски да престане јавно да го коментира случајот и да го издвојува новинарот. Од витално значење е новинарите да можат да работат слободно и безбедно, без заплашување од властите.
ЦИВИЛ како организација за човековаи права и слободи реагираше веднаш и упати најостра осуда за полициската бруталност врз новинарот Фуркан Салиу, при неговото апсење за време на фудбалски натпревар во Коњаре, кумановско.
Објавените видео снимки упатуваат на прекумерна употреба на сила, што може да претставува кршење на човековите права, според ЦИВИЛ. Извори на ЦИВИЛ, исто така, упатуваат на загрижувачки факт – дека новинарот Салиу е претепан од полицијата и дека бил тепан и после приведувањето во полициската станица во Гази Баба. Таквото постапување претставува флагрантно кршење на човековите права!
Очигледно е дека смената на началниците во МВР, под командата на актуелниот технички министер за внатрешни работи, има ваков ефект – пречекорување на овластувањата и полициска бруталност.
ЦИВИЛ бара итно ослободување на новинарот и независна истрага за пречекорување на овластувањата и полициска бруталност против новинарот Салиу, како и кон сите други што денеска биле предмет на вакво постапување на полицијата.
Дополнително, како што објави ЦИВИЛ Медиа, овој пат, за среќа, апсењето на Фуркан немаше трагичен крај, но додека не стане предоцна, потребно е итно преземање на сите неопходни мерки за запирање на полициската бруталност и прекумерната (зло)употреба на сила, и секако, да се заштитат животите на новинарите.
Journalist life matter, too! И животите на новинарите се важни!
Драган Мишев
