Надвор од наведената цел на Израел да го уништи она што го нарекува егзистенцијална закана од нуклеарните капацитети на Иран со нападите во петок, Бенјамин Нетанјаху има поширока цел – промена на режимот во Техеран, пишува во статија на Би-Би-Си, по нападот на Израел врз нуклеарните и воени капацитети во Иран.
Во статијата се наведуваат евентуални сценарија и исходи од крајната цел на Израел, што се однесува до нападите, но и највата на израелскиот премиер Нетанјаху, дека ќе продолжат и понатаму.
Според ова сценарио, тој би можел да се надева дека невидените напади ќе започнат верижна реакција што ќе доведе до немири што ќе ја соборат Исламската Република.
Тој во изјава во петокот вечерта рече дека „Дојде време иранскиот народ да се обедини околу своето знаме и своето историско наследство, застанувајќи за својата слобода од злобниот и угнетувачки режим“.
Многу Иранци се незадоволни од состојбата на економијата, недостатокот на слобода на говор, правата на жените и правата на малцинствата.
Според Би-Би-Си, Нападот на Израел претставува реална закана за раководството на Иран.
Во нападите загинаа командантот на Иранската револуционерна гарда (ИРГЦ), началникот на штабот на вооружените сили и многу други високи началници на ИРГЦ, а израелскиот напад сè уште не е завршен. Иран возврати попладне, а Револуционерната гарда соопшти дека извршила напади врз „десетици цели, воени центри и воздухопловни бази“.
Ситуацијата брзо ескалираше и по одмаздничките ракетни напади на Иран, Нетанјаху рече: „Уште повеќе е на пат“.
Повеќе од иранските лидери би можеле да бидат цел, се наведува понатаму во статијата.
Израел може да пресмета дека нападите и убиствата би можеле да го вознемират режимот и да отворат пат за народно востание.
Барем на тоа се надева Нетанјаху.
Но, ова е големо коцкање.
Нема докази дека таква верижна реакција ќе започне на прво место, но дури и ако започне, не е јасно каде би можел да доведе таков процес.
Оние со најголема моќ во Иран се луѓето што ги контролираат вооружените сили и економијата, а поголемиот дел од тоа е во рацете на тврдокорните во ИРГК и некои други неизбрани тела.
Тие не би требало да организираат државен удар бидејќи веќе се на власт и би можеле да го однесат Иран во поконфронтациска насока.
Колапс на режимот
Друг можен исход би можел да биде колапс на режимот, проследен со тонење на Иран во хаос.
Со население од околу 90 милиони луѓе, настаните во земјата би имале огромно влијание врз целиот Блиски Исток.
Посакуваниот исход на Израел се чини дека е востание што ќе заврши со преземање на власта од страна на пријателска сила, но главното прашање тука е кој би можел да биде алтернативата?
Иранските опозициски сили се многу фрагментирани во последните години и тука нема јасни опции.
По немирите во 2022 година, познати како движењето „Woman Life Freedom”, што го зафатија поголемиот дел од Иран како бура, некои опозициски групи се обидоа да формираат коалиција од широк спектар на анти-Исламски републикански групи и активисти.
Но, тоа не траеше долго поради разликите во нивните ставови за тоа кој ја води коалицијата и каква ќе биде формата на режимот по соборувањето на сегашниот.
Израелските лидери би можеле да ги сметаат некои од овие групи или личности како претпочитани алтернативи, посочуваат од Би-Би-Си.
На пример, поранешниот ирански престолонаследник Реза Пахлави, син на поранешниот ирански шах, кој беше соборен од власт во Исламската револуција во земјата во 1979 година.
Тој живее во егзил и активно се обидува да влијае врз странските играчи да ја поддржат неговата кауза, а го посетувал Израел во последниве години.
Иако стекна популарност меѓу некои Иранци, не е јасно дали тоа би можело брзо да се трансформира во сила за промена на режимот.
Подготви: Д. Тахири
