Густината на меѓународните настани што се случуваат деновиве и планирани за следниот месец им додаде работа на креаторите на политиките, дипломатите и аналитичарите ширум светот. Сепак, предвидувањата за влијанието на овие настани врз Украина се засноваат најмногу на внатрешниот став за тоа дали чашата е полупразна или полуполна.
Така, Укринформ реши да ги „провери часовниците“ со министерот за надворешни работи Дмитро Кулеба и побара негов коментар за брзопроменливата геополитичка ситуација во контекст на интересите на Украина. Со оглед на неговиот густ распоред, првиот дипломат на Украина даде писмени одговори на нашите прашања.
ЗАДОВОЛНИ СМЕ ОД ХИСТЕРИЧНАТА АТМОСФЕРА КОЈА ВЛАДЕЕ ВО МОСКВА ПОРАДИ МИРОВНИОТ САМИТ
Повеќе од сто земји и меѓународни организации досега ја потврдија својата намера да присуствуваат на воведниот мировен самит закажан за 15-16 јуни во Швајцарија. Дипломатските тела на Украина и Русија се борат да придобијат што е можно повеќе земји.
На прашањето на Укринформ, какво влијание може да има оваа борба врз бројот на присутни на Самитот, Кулеба одговори:
– Ова е глобална дипломатска борба што ја водиме токму сега на сите континенти и на сите страни на светот. И колку е поблиску самитот, толку оваа борба станува пожестока. Дипломатските тела на Украина и Русија, најблаго речено, немаат еднакви сили во однос на ресурсите. Но, работејќи заедно со нашите сојузници и преку компетентни и систематски акции, ќе го надиграме непријателот.
Во продолжение, Кулеба посочи да се погледне географијата и интензитетот на надворешнополитичката активност на претседателот Зеленски, неговиот тим и сите украински дипломати во последните денови и недели каде ќе се види дека, во воена смисла, Украина дејствува проактивно и моќно, особено во задниот дел на длабокиот непријател.
Задоволни сме од хистеричната атмосфера која владее во Москва поради Самитот на мирот. Тоа можеме да го видиме по нивните постапки и обиди да го нарушат Самитот. Тие разбираат дека она што е во прашање е рускиот мит за поделба на светот меѓу Европа и Америка, кои ја поддржуваат Украина, и остатокот од светот, кој ја поддржува Русија, истакна Кулеба.
Тој истакна дека, всушност, најголемиот дел од светот ја поддржува Повелбата на ОН и меѓународното право. На крајот на краиштата, никој не сака да живее во свет во кој на агресорите им е дозволено да ги напаѓаат своите соседи, да вршат злосторства и да заземат делови од туѓа територија. Мировниот самит јасно ќе го стави ова во евиденција, а со тоа ќе ја зајакне позицијата на Украина и ќе направи важен чекор кон враќање на праведниот мир во нашата земја.
-Кулеба на новинарските прашања за тоа каков исход од Глобалниот мировен самит Украина ќе го смета за успешен? Според украинскиот план, Самитот требаше да го обедини светот околу украинската формула за мир. Колку е постигната оваа цел? Кина објави дека мировниот план на Пекинг за решавање на војната во Украина веќе наиде на поддршка кај повеќе од дваесетина земји. Зарем не изгледа дека учеството или неучеството на Самитот ги одбележа линиите на поделба, изтакна дека Украина е во активен дијалог со Кина во однос на визијата за начините за постигнување мир.
Ја убедуваме кинеската страна дека принципот на територијален интегритет е фундаментален за двете наши земји. Според тоа, тоа треба да биде во срцето на секој мировен план. Нашето цврсто верување е дека формулата за мир е основата што овозможува да се придвижиме кон праведен мир заснован на принципот на територијален интегритет и почитување на Повелбата на ОН.
Во продолжение тој соопшти дека во моментов е во тек интензивен дијалог на оваа тема меѓу Украина и Кина.
Јавно одговоривме на кинеската позиција и оваа недела во Пекинг првпат по многу години се одржаа политички консултации меѓу министрите за надворешни работи на двете земји, вели Кулеба и додава: Ние сме, исто така, убедени дека учеството на Кина на Самитот за мир ќе биде соодветен чекор што ќе го доближи мирот и ќе ја покаже вистинската избалансирана позиција на Пекинг за руско-украинската војна.
ЦЕЛТА НА УКРАИНА ОСТАНУВА ДА БИДЕ ИМПЛЕМЕНТАЦИЈА НА СИТЕ ОДРЕДБИ ПОСТАВЕНИ ВО УКРАИНСКАТА ФОРМУЛА ЗА МИР
Според медиумите, Самитот во Швајцарија ќе се фокусира на три одредби утврдени во Формулата за мир – нуклеарна безбедност, безбедност на храната и репатријација на киднапираните деца. Во исто време, беше објавено дека нацрт-одлуката содржи одредба дека руските претставници дополнително ќе бидат вклучени во преговорите за украинската формула за мир.
– Нашиот став е многу искрен. Сите разбираме дека Русија во моментов не е расположена за мир. Русија бара војна и уништување на Украина. Во такви услови, напредокот кон мирот ќе биде постепен. Затоа се избрани првите три одредби од Формулата за мир, кои имаат најширок консензус. Ќе започнеме со нив, па ќе преминеме на останатите одредби. Јас гинагласи дека целта на Украина останува да биде имплементација на сите одредби утврдени во Формулата за мир, вели Кулеба.
Чефот на украинската дипломатија додава дека принципот на паралелно вклучување на Русија веќе беше разработен во преговорите во 2022 година за „Иницијативата за црноморско зрно“: Украина дебатира за голем број услови со голем број земји, а потоа тие земји дебатираат за нив со Русија. Тогаш тоа беа Турција и ОН, сега е многу поширока иницијатива, но и нивото на предизвиците е пошироко.
– Ако сепак се водат преговори со Русија, колку Самитот на мирот ќе ја засили позицијата на Украина? На крајот на краиштата, дури и ако Самитот ги поддржи трите споменати одредби, тоа нема да ја натера Русија да ги исполни, посочува Кулеба.
Според него, Мировниот самит дефинитивно ќе ја зајакне позицијата на Украина. Забележано е дека Украина не е единствената што ја споделува визијата за начините за постигнување праведен мир и поддршка за принципите на Повелбата на ОН. Ова е мислењето на мнозинството од светот. Дури и земја како Русија не може целосно да го игнорира мислењето на светското мнозинство.
Овој настан ќе ги промени и изгледите на многу главни градови. По мировниот самит, генерално ќе биде многу потешко за Русија да ги промовира своите меѓународни иницијативи, смета Кулеба.
СИТЕ РАБОТИМЕ НА ЗАБРЗУВАЊЕ НА ДИНАМИКАТА НА ПРЕГОВАРСКИОТ ПРОЦЕС СО ЕУ
Украина ги прави сите можни напори за да се осигура дека меѓувладината конференција за пристапување на Украина во ЕУ ќе се одржи во јуни, а украинскиот владин тим се подготвува за овој собир што е закажан за 25-27 јуни. Запрашан дали работите одат во прилог на украинскиот план и Што може да застане на патот за одржување на оваа конференција, Кулеба го даде следниот одговор:
– Претседателот Зеленски лично направи извонредни напори да го направи европскиот сон на Украина реалност. Сега можеме да ги видиме постигнатите резултати на овој тежок пат. Многу е важно што напредокот постигнат од Украина е признаен од ЕУ. Затоа гледаме усвојување на историски одлуки кои навистина ја приближуваат нашата земја до членството во Европската Унија.
Украинскиот министер за надворешни работи нагласи дека Украина спроведе седум препораки на Европската комисија, кои се основа за усвојување од страна на Советот на ЕУ на преговарачката рамка за пристапување на Украина во ЕУ.
Како што сведочат резултатите од внатрешните преговори во Европската унија и од дијалогот Украина-ЕУ, усвојувањето на преговарачката рамка и одржувањето на Првата меѓувладина конференција, која ќе навести почеток на пристапните преговори, изгледаат сосема остварливи уште на почетокот. во јуни, под белгиското претседателство со ЕУ. Освен, се разбира, ако нема некоја виша сила, вели Кулеба.
Во продолжение Кулеба откри дека привремено се планира првичните меѓувладини конференции со Украина и Молдавија да се одржат на 25 јуни во Луксембург, по состанокот на Советот на ЕУ за општи прашања. Прво со Украина, потоа со Молдавија. Тие ќе се одржат на ниво на министри за европски прашања на земјите-членки, а ќе присуствува и претставник на Европската комисија на ниво на комесарот Оливер Вархеји.
Продолжува…
Подготви: Д. Мишев
