Во контекст на растечкиот тренд на антизападни наративи во јавната комуникација, како во изјавите на дел од политичките актери во земјата, така и во дел од медиумите и социјалните мрежи, важно е да се истакне дека поддршката на граѓанките и граѓаните на Северна Македонија за интеграција во ЕУ останува висока. Дури и расте споредено со претходните години.
Ова го покажува анкетата што неодамна ја спроведе Меѓународниот републикански институт (IRI) која покажува силна поддршка за членство во Европската Унија (ЕУ) во поголемиот дел од Западен Балкан.
Дури 89 проценти од граѓаните на Косово би гласале за приклучување кон блокот доколку денес се одржи референдум, по што следат 73 проценти во Црна Гора, 70 проценти во Северна Македонија, 66 проценти во Босна и Херцеговина, додека во Србија 39 проценти од испитаниците се изјасниле позитивно во однос на Унијата.
Во Северна Македонија, поддршката за членство во ЕУ бележи благ пораст во однос на претходните години, односно, од 66 проценти во 2022, тој процент порасна на 68 проценти во 2024 година, додека во 2025 година, 70 проценти од испитаниците се изјасниле позитивно. Интересно е да се забележи дека на референдум за членство во ЕУ, против би се изјасниле само 10 проценти, а не би гласале 12 проценти од испитаниците.
За разлика од Косово, каде што поддршката за ЕУ е највисока, но не заостануваат ниту Црна Гора и БиХ, во Србија владее анти-ЕУ расположение.
„Секоја земја од Западен Балкан се соочува со внатрешни предизвици што ја загрозуваат регионалната стабилност“, рече Стивен Никс, виш директор за Европа и Евроазија во IRI. „Членството во ЕУ би помогнало многу кон зголемување на стабилноста, а луѓето од регионот се подготвени да се приклучат.“
На домашен план, граѓаните во поголемиот дел од регионот ги наведоа трошоците за живот и високите цени како нивни главни загрижености, почнувајќи од 23 проценти во Србија до 45 проценти во Косово. Ова е во согласност со анкетата на IRI за Западен Балкан од 2024 година, која покажа слични нивоа на загриженост во повеќето земји.
„Со изборите на повидок во Косово и Северна Македонија – и други на радарот – владите и политичките партии треба да бидат одговорни кон своите избирачи и да се справат со предизвиците поврзани со трошоците за живот што ги поттикнуваат нивните загрижености“, изјави Никс.
Д. Т.
