Пишува: Амб. ЛАРИСА ДИР
Вонредна и Ополномоштена Амбасадорка на Украина во Република Северна Македонија
2. Мариупол.
На 24 февруари 2022 година, русија започна целосна инвазија врз Украина. Речиси три месеци, вооружените сили на русија водеа жестоки борби против Вооружените сили на Украина за освојување на Мариупол. До 2 март, руските сили го ставија градот под опсада. На почетокот на март, околу 450.000 цивили беа заробени во Мариупол, без скоро никаква можност за спасување. Борбените дејствија сериозно ја оштетија критичната инфраструктура, вклучително електромрежите, водоснабдувањето, греењето и комуникациските системи. До 13 април, окупационата армија презеде контрола врз поголемиот дел од градот, а на 21 април 2022 година русија официјално прогласи дека го освоила Мариупол.
Сведоците кои успеаја да преживеат, сведочеа дека русите уништиле речиси целата критична инфраструктура во градот. Првите убиени и ранети цивили од руски напади беа забележани уште во првите денови на март 2022 година, кога окупаторите го претворија градот во урнатини – електричната енергија беше прекината, водоснабдувањето уништено, потоа исчезна греењето, а на почетокот на март и гасот.
руските окупатори со прецизни удари ги уништија складиштата со храна и питка вода, не дозволувајќи ниту едно возило со леб или други прехранбени производи да влезе во градот. Намерно започнаа геноцид врз населението на Мариупол.
руските сили уништуваа сè, интензитетот на гранатирањето со минофрлачи и „Градови“ беше толку силен што речиси беше невозможно да се преживее. Како резултат на директните погодоци, многу подруми каде што се криеја луѓето беа целосно уништени, а оние што беа внатре, не можеа да избегаат.
Еден од преживеаните граѓани на Мариупол, член на градскиот совет, сведочеше:
„Ситуацијата беше катастрофална, останаа само неколку цистерни со вода, а русите ги уништуваа и нив. Имаше случаи каде што беа убиени возачи на цистерни со вода. Најстрашното беше што луѓето ги закопуваа загинатите во дворовите на станбените згради. Ги закопуваа во масовни гробници, бидејќи бројот на убиени од страна на русите беше толку огромен што не беше можно да се направи поинаку. За жал, имаше многу случаи каде што луѓето излегуваа да ги закопаат своите блиски, а во тој момент русите повторно гранатираа и умираа и тие што се обидуваа да ги погребат загинатите.“
Министерството за надворешни работи на Украина ја поддржа иницијативата на меѓународната невладина организација Human Rights Watch за правна одговорност на русија за воените злосторства во Мариупол. Оваа организација изготви извештај со наслов „Нашиот град исчезна: Уништувањето на Мариупол од страна на Русија“, кој содржи обемни фактички докази што потврдуваат воени злосторства извршени од русија за време на блокадата на украинскиот град.
Во извештајот се идентификувани 17 воени единици од руските вооружени сили и други сили поврзани со русија, кои делувале во Мариупол во март и април 2022 година, за време на најинтензивните борби.
русија ги уништува трагите на своите злосторства, но раководството на оваа држава мора да биде изведено пред лицето на правдата за воените злосторства, злосторствата против човештвото и геноцидот врз Украинците.
