Во тек е значајна промена во јавната свест околу потребата од суштинска изборна реформа. Голем број граѓани коментираа на прашањето на ЦИВИЛ – Дали сте за една изборна единица – изразуваат поддршка за воведување една изборна единица, со цел да се постигне поголема правичност и репрезентативност во Собранието.
Граѓаните укажуваат дека постојниот модел со шест изборни единици фаворизира големи партии и системски ги потиснува помалите политички опции. Притоа, многумина повикуваат и на отворени листи, со што би се зголемила личната одговорност на кандидатите и нивната поврзаност со граѓаните.
„Ова не е само техничка промена, туку суштинско прашање за тоа како функционира демократијата. Со една изборна единица, секој глас вреди еднакво“, истакнуваат дел од коментарите.
„Една изборна единица ќе значи дека гласот на секој граѓанин има еднаква вредност, без разлика дали живее во Скопје или Берово“, гласи еден од често повторуваните ставови.
„Изборите во Македонија се грандиозно под***вање на демократијата со еден прост+излуден народ!“, коментира еден граѓанин.
Гласање од дијаспората – демократија или манипулација?
Во фокусот на дебатата е и прашањето за учеството на дијаспората во изборниот процес. Сè повеќе граѓани се изјаснуваат дека правото на глас треба да биде поврзано со живеење и активно учество во општеството. Главните причини за ова барање се:
Лицата кои живеат во странство не ги чувствуваат последиците од политичките одлуки;
Се појавуваат бројни сомнежи за организирано и нерегуларно гласање во амбасадите и конзулатите;
Постои ризик од влијание врз изборниот исход од лица кои не се дел од секојдневната реалност во земјата.
Ова не значи негирање на правата на дијаспората, туку, како што велат граѓаните, прашање на одговорност и поврзаност со животот во државата.
Време е за храбра институционална одлука
Граѓанскиот притисок расте, а очекувањата се јасни – инклузивна и транспарентна дебата, учество на стручната јавност, граѓанскиот сектор и политичките чинители, со крајна цел: правичен, функционален и демократски изборен систем.
ЦИВИЛ е веќе активен во мониторингот на изборните процеси, а оваа тема, без сомнение, ќе остане во фокусот и во периодот што следува.
Д. М.
