Време е ЕУ да докаже дали е сериозна. Германија бара Европа да излезе со кохерентен план за тоа како да ја поддржи Украина оваа година ако сака да спречи руска победа и тотален колапс на нејзината безбедност и кредибилитет.
Момент на вистината
Многуте ветувања од германските, француските, британските, италијанските, шпанските и полските лидери, заедно со другите, кои ветуваат дека нема да дозволат Русија да победи и дека Европа ќе го поддржи Кијив се додека тоа е потребно, имаат суров судир. со реалноста, бидејќи војната на Владимир Путин ја ослабува одбраната на Украина, а Русија има придобивки на фронтот, пренесува Политико.
Потребен е план
Со оглед на тоа што републиканците моментално ја блокираат натамошната американска помош за Украина, работите би можеле да станат уште покатастрофални доколку Доналд Трамп победи на претседателските избори во САД во ноември, како што предвидуваат анкетите, што може да ја натера Америка да се повлече подалеку од доделувањето финансирање на Киев.
Шолц прозборе
Во понеделникот, германскиот канцелар Олаф Шолц го заѕвони алармот, предупредувајќи дека „ни требаат повисоки придонеси“ од другите земји на ЕУ бидејќи помошта на Германија сама по себе нема да биде доволна за да се гарантира безбедноста на Украина.
„Затоа ги повикувам нашите сојузници во Европската унија, исто така, да ги засилат своите напори за поддршка на Украина. Испораките на оружје за Украина планирани досега од мнозинството земји-членки на ЕУ се во секој случај премали“, рече тој.
Планот на Берлин: Шолц рече дека побарал од ЕУ да состави список на сета воена помош што земјите-членки на ЕУ ја планираат оваа година, „најдоцна“ до следниот самит на лидерите на ЕУ на 1 февруари. Шолц додаде: „Ни треба што е можно попрецизен преглед каков конкретен придонес ќе дадат нашите европски партнери за поддршка на Украина оваа година“.
Иако Шолц не именува ниту една земја, планот Брисел да состави список на помош ќе предизвика притисок врз Париз, Рим и Мадрид – кои и покрај нивната економска големина придонесоа за срамно мала воена помош за Украина. Франција, особено, беше исклучително гласна во повикот за поагресивна одбрана на ЕУ – но заостана во воената помош за Украина.
Што знаеме досега
Според Килскиот институт, кој ја пресмета воената помош за Украина во јавниот домен, Германија беше втор најголем донатор минатата година по САД, со 17,1 милијарди евра. По неа следуваат Велика Британија со 6,6 милијарди евра и нордиските и источните земји на ЕУ. Франција, за споредба, има само 0,54 милијарди евра, Италија 0,69 милијарди евра и Шпанија 0,34 милијарди евра.
Унгарија сигнализира подгтвеност за компромис
Унгарија сигнализираше дека може да го укине ветото за помошта од ЕУ за Украина, под услов финансирањето да се ревидира секоја година. Лидерот на Будимпешта, Виктор Орбан, е главниот кочничар на пакетот помош од 50 милијарди евра на ЕУ за поддршка на буџетот на Кијив во следните четири години. Притисокот на лидерите на ЕУ врз Орбан да се премисли пред самитот на 1 февруари, можеби ќе почне да вродува со плод.
Што сака Орбан за возврат
Будимпешта посочи дека може да го укине своето вето под услов Европскиот совет едногласно да го одобри финансирањето на годишно ниво, според тројца дипломати на ЕУ. Во практична смисла, ова ќе му даде на Орбан моќ да го блокира финансирањето од ЕУ за Украина секоја година – или да добие отстапки од Брисел за задржување на неговото вето.
Планот на Будимпешта
Унгарија го формулираше овој предлог за време на состанокот на 27-те буџетски експерти на ЕУ во петокот и во писмен документ до белгиското претседателство. Планот предвидува ЕУ да доделува грантови и заеми од 12,5 милијарди евра на Украина секоја година, според дипломат кој знае за постапката. Ова ќе додаде до 50 милијарди евра во текот на четири години, што е износот предложен од Европската комисија во нејзиниот среднорочен преглед на буџетот.
Како ќе одговори Брисел?
Иако ова не е првпат Унгарија да ја изнесе оваа идеја, таа означува значително намалување од реториката на Орбан во последниве недели, каде што тој се спротивстави на какви било грантови за Украина од буџетот на ЕУ. Но, неколку дипломати на ЕУ остануваат скептични, посочувајќи дека решението од година во година нема да понуди предвидливост на Украина. „МФФ (седумгодишниот буџет на ЕУ) е повеќегодишна рамка, не можеме да го правиме тоа од година во година“, рече дипломат на ЕУ.
Што е следно? Финансирањето на ЕУ за Украина е на менито на состанокот на амбасадорите на ЕУ, закажан за среда.
ПОдготви: Драган Мишев
