„Авторитаризмот е навистина сеопфатна опасност за таканаречениот слободен свет сега повеќе од порано. Дефиницијата за авторитаризам според речникот на Оксфорд е спроведување или застапување на строга послушност кон авторитетот на сметка на личната слобода и недостатокот на грижа за желбите или мислењата на другите. Ако ова се дефинициите, се прашувам зошто луѓето ширум светот и неодамна во многу европски земји гласаат за личности и партии кои очигледно се за авторитаризам. Ова е предупредувачки сигнал, кој треба да го сфатиме многу сериозно“, истакна Гудрун Штајнекер на потпретседателка на Здружението на Југоисточна Европа СОГ, на панелот „Справување на авторитаризмот“ на меѓународна конференција што се одржа во Скопје во декември во рамки на Неделата за човекови права.
СПРОТИВСТАВУВАЊЕ НА АВТОРИТАРИЗМОТ е наслов на третата панел дискусија на големата меѓународна конференција „Одбрана на демократијата и човековите права во услови на војна, национализам и авторитаризам“ што се одржа на 12 декември 2024, во организација на ЦИВИЛ – Центар за слобода (Северна Македонија) и МЕДИА ДИЈАЛОГ / Y4M (Северна Рајна-Вестфалија, Германија), во партнерство и со Нов европски граѓански форум со седиште во Брисел, а со поддршка од Владата на Северна Рајна-Вестфалија.
Во панел дискусијата што ја водеше Ана Чупеска, универзитетска професорка, учествуваа Гудрун Штајнакер, потпретседателка на Асоцијацијата на Југоисточна Европа, Германија, Ерван Фуере, виш истражувач, Центар за европски политички студии, Белгија, Катерина Павлова, експертка за дезинформации и пропаганда, Украина/Германија, Константинас Андријаускас, универзитетски професор, Литванија и Срѓан Цвијиќ, Претседател на Советодавниот комитет на Белградскиот центар за безбедносни политики, Србија.
Панел 3: Спротивставување на авторитаризмот – предизвици и решенија
На панел дискусијата говорниците зборуваа за различни стратегии и најдобри практики за отпор на авторитарните тенденции и зајакнување на демократското владеење. Посебен фокус во рамките на овој панел e ставен на медиумската писменост како еден од начините за спротивставување на малигните операции на влијание и антидемократските трендови во нашите општества.
Гудрун Штајнaкер: Решенијата се можни само од слободни луѓе во слободно општество, со слободни медиуми и слободен дискурс со функционална јурисдикција
Гудрун Штајнакер, потпретседателка на Здружението на Југоисточна Европа СОГ, на панелот се осврна на авторитаризмот на кој можеме да му се спротивставиме со слободата која е пресудна.
„Во овие исклучително тешки времиња со нејзината повеќекратна криза, многу луѓе се плашат и заплашуваат. Тие разбираат дека се случуваат огромни промени, но не знаат како да реагираат на нив. Изборот на секој поединец, групи, луѓе е да одговори на овие предизвици. Но, политичарите и интелектуалците треба да играат водечка улога во овие одговори, според нивната одговорност. Но, често се случува спротивното“, вели Штајнекер.
Катерина Павлова: Демократите треба да се оддалечат од конференциските сали и да излезат на улица да се поврзат со луѓето
Катерина Павлова, експертка за дезинформации и пропаганда, Украина / Германија, истакна дека медимската писменост делува само на информациите, дезинформациите делуваат поинаку – на емоциите.
„Она што го гледам патувајќи низ различни земји е дека диктаторите се навистина добри во поврзувањето и вмрежувањето, додека демократите размислуваат десет пати пред да се поврзат со некого. И мислам дека медиумската писменост е само информирање, а тука сме слаби, нашето оружје не е доволно добро. Гледаме дека дезинформацијата работи со луѓе на три нивоа, а ние се спротивставуваме само со една насока. Не, мораме да одиме подлабоко“, вели Павлова.
Константинас Андријаускас: Да се внимава на начинот на пласирање „објективни вистини“ од страна на автократите
Константинас Андријаускас, универзитетски професор на Универзитетот Вилнус, Литванија посочи две клучни препораки, да се стремиме кон објективна вистина и начинот на кој ќе известуваме за објективната реалност.
„Реалноста во која живееме во моментов е сосема поинаква. Нашата филозофска традиција овие денови, пишувачката, е за деконструкција. Тоа е пост-модерно, нели? На многу начини, станува збор за преиспитување на сè. Станува збор за преиспитување на објективната вистина, нели? Ова носи доста проблеми, знаете, ефектот на Трамп, Брегзит воопшто. Тоа создава средина за пропагандата вистински да напредува, и ова претставува голем предизвик за нас. Така што, една од моите клучни препораки е да разјасниме секогаш кога сме во интеракција, дека постои нешто што се нарекува објективна вистина. Да почнеме од длабоки основи. Постои нешто што се нарекува објективна вистина, така што ова треба да биде основниот принцип“, истакна Андријаускас.
Срѓан Цвијиќ: Авторитарните режими се потпираат на манипулацијата со емоциите на луѓето
Срѓан Цвијиќ, претседател на Меѓународниот советодавен комитет на белградскиот центар за безбедносна политика, Србија, се осврна на медиумското влијание во креирањето на јавното мислење под влијание на српската власт.
„Всушност, Русија не е виновна за начинот на кој српскиот народ размислува за светот, за својата земја, за односите со другите земји во регионот. Нивните умови ги обликува медиумската машина на владејачката партија во Србија. И зошто го подвлекувам ова? Може да ја наречете владејачката партија во Србија корисни идиоти. Разговаравме за тоа порано, но мислам дека е подлабоко од тоа. Оваа разлика треба да се направи затоа што нашиот претседател штотуку беше примен од германската канцеларка како легитимен партнер во Германија затоа што, да, имаме литиум што сите го посакуваат и тогаш нашиот конкурентен авторитаризам се смета, добро, некако поприфатлив. Значи, мислам дека ова е голем проблем што го имаме во моментов“, истакна Цвијиќ.
Ерван Фуере: Наметнатите решенија не се оние кои гарантираат долгорочно помирување
Ерван Фуере, виш научен соработник, Центар за европски политички студии, Брисел, Белгија. посочи дека нема сомнение дека ЕУ многу попушташе, не ги заштитуваше човековите права и демократијата, касно видовме отпор, многу требаше ЕК да ја суспендира партијата на Орбан.
„Несомнено е дека бевме дел од самозадоволството во Европската унија за заштита на владеењето на правото, демократијата и основните слободи, принципи кои предолго ги земавме здраво за готово, се тестираат како никогаш досега. Подемот на политичките партии кои се залагаат за екстремно десничарски популистички агенди се зголемена закана за основните принципи и вредности кои се темелите на европската интеграција. ЕК требаше одамна да ја суспендира партијата на Орбан“, истакна Фуере.
Целта на конференцијата е да фрли светлина на предизвиците против демократијата и човековите права, но и да изработи применливи препораки и основи за стратегии за нивно надминување. Конференцијата беше дел од официјалната програма на Неделата на човековите права – иницијатива на Северна Рајна Вестфалија, и се одржа по повод Меѓународниот ден на човековите права, како и 25-годишнината од основањето на ЦИВИЛ во 1999. Конференцијата е дел од меѓународната иницијатива Одбрана на демократијата што ја започнаа партнерските организации во Скопје.
За повеќе информации за Конференцијата, посетете ја специјалната страница: defendingdemocracy.civilmedia.mk
КОНФЕРЕНЦИЈА, ЦЕЛОСНО ВИДЕО, емитувано во живо на 12 декември, 2024:
#DefendingDemocracy ПРЕС КОНФЕРЕНЦИЈА
ПАНЕЛ 1: Деморкатија под опсада
Панел 2: Подемот на крајно десничарскиот национализам
